Remont przed malowaniem czy malowanie przed remontem — właściwa kolejność
Pierwsze gruntowanie wykonuje się po zakończeniu szpachlowania i po pełnym wyschnięciu gładzi. Przyjmuje się, że gruntowanie pod gładź lub pod kolejną warstwę szpachli ma sens tylko wtedy, gdy podłoże jest suche — gips wiąże wodę i oddaje ją nawet kilka dni. Jeśli szpachla jest jeszcze chłodna i wilgotna w dotyku, grunt zamknie wilgoć i stworzy powłokę, pod którą będzie się ona utrzymywać. Efektem są pęcherze i słabe wiązanie. Przed gruntowaniem warto przetrzeć powierzchnię siatką o drobnym ziarnie lub papierem ściernym, odkurzyć i dopiero wtedy malować gruntem.
Luźna listwa przypodłogowa to zwykle skutek pracy podłogi, a nie osobny problem. Sprawdź, czy listwa jest przykręcona do ściany, czy tylko wciśnięta między ścianę a podłogę. Jeśli się rusza, wyjmij ją ostrożnie, oczyść tył i podłoże, a następnie przykręć ponownie wkrętami przez kołki — albo przyklej elastycznym klejem montażowym, jeśli ściana jest z materiału, w którym kołki słabo trzymają. Nie przykręcaj listwy na sztywno do desek podłogi, bo przy zmianach wilgotności zacznie je unosić. Zostaw niewielką szczelinę dylatacyjną i nie wciskaj listwy na siłę.
Malowanie ścian wydaje się prostym zadaniem, dopóki nie okaże się, że trzeba zrywać tapetę, wymieniać instalację albo szlifować tynki. Kolejność prac w mieszkaniu ma znaczenie, bo jeden pośpiech potrafi zniszczyć świeżo położoną farbę. Zanim kupisz wałek i farbę, ustal, co faktycznie musi być zrobione wcześniej.
Jak sprawdzić, czy podkład jest naprawdę zbędny Wykonaj próbę na niewielkim fragmencie. Nałóż powłokę zgodnie z instrukcją i odczekaj pełny czas wiązania. Potem sprawdź przyczepność przez nacięcie krzyżowe i próbę odrywania. Jeśli powłoka trzyma się równo, bez odskakiwania na krawędziach nacięć, warunek został spełniony. Jeśli odpada płatami lub daje się zedrzeć paznokciem, podkład jest konieczny. Powtórz próbę na innym fragmencie, bo podłoże bywa nierówne.
Zapach to drugi powód, dla którego remont w pokoju dziecka się przedłuża. Farby z niską zawartością lotnych związków organicznych schną szybciej i mniej drażnią. Maluj przy otwartym oknie, w miarę możliwości w ciepły, suchy dzień, i nie wpuszczaj dziecka do pomieszczenia, dopóki zapach nie zniknie całkowicie — nie tylko „trochę". Meble i zabawki wynieś albo szczelnie przykryj folią, bo osadzający się pył z farby trudno usunąć z tkanin.
Gruntowanie po szpachlowaniu to etap, który wielu wykonawców traktuje po macoszemu, a potem dziwi się, że farba łapie nierówny odcień, odchodzi płatami albo że gładź chłonie wodę tak szybko, że wałek zostawia smugi. Szpachla gipsowa jest higroskopijna i ma inną chłonność niż podłoże pod nią, dlatego bez gruntu farba wsiąknie nierówno. Grunt spełnia trzy funkcje: wiąże luźne ziarna, wyrównuje chłonność podłoża i zwiększa przyczepność kolejnych warstw.
Powłoka, którą nakładasz bezpośrednio na podłoże, bez gruntu lub podkładu, to nie skrót myślowy, lecz konkretna właściwość techniczna. Wynika ona z chemii spoiwa, gęstości i przyczepności samego materiału. Zanim pominiesz warstwę pośrednią, musisz wiedzieć, czy producent faktycznie dopuszcza takie użycie. Etykieta „gruntowanie zbędne" dotyczy zwykle podłoży mineralnych o określonej chłonności, a nie każdej powierzchni w budynku.
Drugie gruntowanie wykonuje się bezpośrednio przed malowaniem, po szlifowaniu gładzi i usunięciu pyłu. To warstwa, która wyrównuje chłonność i ogranicza zużycie farby. Najczęstszy błąd to pominięcie odkurzania — pył z gładzi zmieszany z gruntem tworzy warstwę, która słabo się trzyma. Drugi błąd to rozcieńczanie gruntu „na oko". Zbyt stężony grunt nie wsiąknie, zbyt rozcieńczony nic nie zwiąże. Trzeci to malowanie farbą przed wyschnięciem gruntu — farba spłynie z powierzchni albo zacznie się wałkować.
Na koniec kilka sygnałów, że gruntowanie przebiegło dobrze: powierzchnia jest jednolicie matowa, nie chłonie wody w jednym miejscu szybciej niż w innym, a kropla wody naniesiona na próbkę nie wsiąka natychmiast. Jeśli tak jest, można malować. Jeśli nie — trzeba dołożyć jedną cienką warstwę i znowu odczekać. Gruntowanie nie jest etapem, który można przyspieszyć; jest tańsze niż poprawianie odpadającej farby.
Biała farba na ścianie przed naklejaniem tapety to temat, który budzi sporo wątpliwości. Wielu wykonawców zastanawia się, czy wystarczy zagruntować podłoże, czy trzeba je najpierw zmyć. Odpowiedź nie jest jednoznaczna, bo zależy od rodzaju farby, jej stanu i tego, jaką tapetę zamierzasz położyć. W praktyce najczęściej nie chodzi o samo zmywanie, lecz o właściwe przygotowanie podłoża.
Ile warstw gruntu i jakie odstępy między nimi Standardowo wykonuje się dwie warstwy gruntu rozcieńczonego zgodnie z zaleceniem producenta, a przy bardzo chłonnych podłożach — trzy. Pierwsza warstwa to grunt rozcieńczony wodą, który ma wniknąć w głąb i związać powierzchnię. Druga warstwa idzie po wyschnięciu pierwszej, zwykle po 2–4 godzinach przy temperaturze pokojowej i normalnej wilgotności. Trzecia warstwa ma sens tylko na starych, mocno nasiąkliwych tynkach albo na gładzi, która piła wodę jak gąbka. Zbyt gruba powłoka nałożona raz nie zastąpi trzech cienkich warstw — grunt ma wsiąknąć, a nie utworzyć film.